หม่อมราชวงศ์มาลินี จักรพันธุ์ หรือ “คุณหญิงหมัด”

January 30, 2014

โดย จักรภพ เพ็ญแข

ผมเพิ่งได้อ่านบทความของ โธมัส ฟุลเลอร์ แห่ง อินเตอร์เนชั่นแนล นิวยอร์ก ไทมส์ เกี่ยวกับจุดยืนและทัศนะทางการเมืองของ หม่อมราชวงศ์มาลินี จักรพันธุ์ หรือ “คุณหญิงหมัด” ตามที่ใครต่อใครเรียกขาน ทำให้เกิดความคิดแตกแขนงออกไปหลายทิศทาง ประเด็นที่ฟุลเลอร์นำมาชี้คือ ความเป็นอำมาตย์ของคุณหญิงมาลินีฯ ที่ติดตัวมาตลอด จนถึงวัย ๖๖ ปีในขณะนี้ และจุดยืนที่เป็นบวกต่อขบวนประชาธิปไตย ไม่ว่าจะเป็นรัฐบาลเพื่อไทย อดีตนายกรัฐมนตรี ดร.ทักษิณฯ และพลเมืองไทยโดยรวม ซึ่งดูจะขัดกันอยู่ในตัว และเรื่องความขัดแย้งทางการเมืองในครอบครัว ที่แผ่ซ่านไปทั่วสังคมไทยของทุกสี ถึงขั้นญาติพี่น้องและเพื่อนฝูงไม่พูดกันและหลายรายเกิดขัดแย้งกันจนครอบ ครัวร้าวฉานอย่างรุนแรง ซึ่งเป็นกรณีที่กำลังเกิดกับพี่น้องที่เป็นสุภาพสตรีล้วนของสกุล “จักรพันธุ์” เช่นเดียวกัน

ผมมีโอกาสได้รู้จักกับคุณหญิงมาลินีฯ เพราะท่านกรุณาให้โอกาสผมได้รู้จักกับท่าน รู้อยู่ครับว่าสตรีผู้นี้เป็นผู้ที่มีความเห็นอันเป็นอิสระ มีความกล้าหาญที่จะเป็นตัวของตัวเอง ไม่ว่าจะต้องสวนทางกับพลังอันหนักหน่วงของสังคมรอบกายขนาดไหนก็ตาม แต่ทัศนะและจุดยืนที่ประกาศชัด ไม่ใช่การพลั้งปากครั้งนี้ ก็ทำให้ผมประหลาดใจในตัวคุณหญิงไม่แพ้คนอื่น ใครมีโอกาสได้สนทนากับท่านหรือได้อ่านข้อเขียนประวัติศาสตร์ไทยที่ท่านเขียน ลงในหนังสือพิมพ์รายวันมาตลอดหลายปี จะรู้ว่า ท่านมีความภาคภูมิใจในประวัติศาสตร์บ้านเมือง โดยเฉพาะในประวัติศาสตร์ของพระบรมราชวงศ์อย่างเต็มที่ ไม่ใช่ลูกหลานราชนิกูลที่ตื้นเขินและปล่อยตัวให้ลมการเมืองพัดไปพัดมาได้ ง่ายๆ คำถามคือ ผู้ที่เป็นราชนิกูลแท้ และมีความหยิ่งในประวัติศาสตร์ของตนอย่างหม่อมราชวงศ์ท่านนี้ตัดสินใจมายืน อยู่กับฝ่ายประชาธิปไตยในวันนี้ได้อย่างไร

การวิเคราะห์จิตใจของปัจเจกบุคคลนั้นคงทำได้ยาก และผมก็ขาดคุณสมบัติทางวิชาการที่จะทำได้ แต่การวิพากษ์ในทางการเมืองและสังคมนั้นทำได้ ผมมองว่า หม่อมราชวงศ์มาลินีฯ เป็นราชนิกูลน้อยคนที่ปล่อยตัวเองให้มีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมกับผู้คนกลุ่ม ต่างๆ อย่างแท้จริง ชีวิตมิได้ผูกอยู่กับอภิสิทธิ์และข้อยกเว้นต่างๆ มีความแปรปรวนในเศรษฐฐานะและทางสังคมเหมือนคนส่วนใหญ่ในสังคมไทย ทำให้หม่อมราชวงศ์มาลินีฯ เข้าใจและคิดได้อย่างที่คนส่วนใหญ่คิด ในขณะที่ราชนิกูลและที่สูงขึ้นไปจำนวนมากกำลังสับสนในจิตใจตัวเองจนใกล้จะ เกิดอาการจิตเภท วางตัวแปลกประหลาดและอ่อนไหวไปตามเสียงนินทา ข่าวลือ และจริตอันบิดเบี้ยวส่วนตัว และกำลังแยกตัวออกจากคนส่วนใหญ่ของสังคมโดยที่ผมคิดว่าเขาไม่รู้ตัวและไม่มี ใครกล้าเตือน ก็คนที่เคยนั่งรถไปไหนโดยเห็นแต่ถนนที่โล่งตลอดทาง ไม่มีอุปสรรคใดๆ ในชีวิต หันไปทางไหนก็แลเห็นแต่ใบหน้าและการโฆษณาที่สรรเสริญเยินยอตัวเองจนเกิน มนุษย์ จะให้เหลือสติปัญญาที่ไหนมาเข้าใจเพื่อนร่วมชาติ ท้ายที่สุดก็ต้องหันไปร่วมทุกข์ปลอมๆ อยู่กับคนปลอมๆ ที่มีผลประโยชน์ร่วมกันกับตัวเอง หรือถึงขั้นที่เห็นว่าหมาดีกว่าคน เพียงเพราะคบกับคนไม่เป็นเสียแล้ว

บิดาของหม่อมราชวงศ์มาลินีฯ ได้แก่ หม่อมเจ้าจักรพันธุ์เพ็ญศิริ จักรพันธุ์ ผู้ได้รับการเฉลิมพระนามขึ้นเป็นพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจักรพันธุ์เพ็ญศิริ พระองค์ชายจักรพันธุ์เป็นนักดนตรีมือเยี่ยมที่ถูกแก่กาลสมัย นั่นคือผลิตงานให้คนอื่นได้ดีกว่าตน ซึ่งเป็นการดำรงชีวิตที่จำเป็นในสังคมอันหลอกหลวง ผมไม่เคยมีโอกาสคุยเรื่องนี้กับสมาชิกของสายสกุลจักรพันธุ์ แต่คิดเอาเองว่า ความเข้าใจว่าอะไรจริงและอะไรเท็จ คงเป็นเหตุปัจจัยสำคัญที่ทำให้ผู้คนในสายสกุลนี้เกิดความรักในความดี ความงาม และความจริง ถึงขั้นที่เกิดความกล้าหาญทางสังคมและฝ่าครอบแก้วของตนเองออกมาสื่อสารความ จริงนั้นในวันนี้ เรื่องนี้ นักประวัติศาสตร์ที่ไม่ได้จมศีรษะอยู่กับตำราแนวประเพณีเก่าๆ คงจะช่วยกันค้นคว้าและตีแผ่ความจริงออกมาในวันที่เมืองไทยเข้าสู่ภาวะ “น้ำลดตอผุด” กันต่อไป

ขอแสดงความระลึกถึงจากทางไกลและความนับถืออย่างสูงมายังคุณหญิงครับ.

********************************************

Leave a comment

Filed under Uncategorized

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s